Architectonisch Perspectief
Met de vestiging van het Nederlands Architectuurinstuut in Rotterdam in 1988 werd nogmaals de status van Rotterdam als dé architectuur van Nederland bevestigd. Niet alleen de recente geschiedenis toont Rotterdam als stad van de moderne architectuur, maar zeker ook de periode van de Wederopbouw en de vooroorlogse architectuur van het interbellum.
De enorme bevolkingsexplosie van eind 19de eeuw en begin 20ste eeuw zorgde voor een wildgroei aan nieuwe woningen, waarbij nauwelijks aandacht was voor comfort, hygiene en variatie. Moderne architecten als J.J.P. Oud, L. van der Vlug, M. Brinkman en W. van Tijen voelden zich verantwoordelijk om kwalitatief goede gebouwen, wijken en woningen te bouwen. Het Nieuwe Bouwen vormde de internationale reputatie van Rotterdam als moderne woon- en industriestad. De Kiefhoek van Oud is een goed voorbeeld van de functionalistische woningbouw van deze stroming.
Het bombardement en de erop volgende brand van 14 mei 1940 verwoesten bijna het gehele centrum van Rotterdam (alleen de Coolsingel met stadhuis, postkantoor en beurs blijft grotendeels gespaard). De wederopbouw staat in het teken van het radicaal vernieuwende Basisplan met een functionele indeling van het centrum een een rationeel verkeersstelsel van brede autowegen. Het hart van het nieuwe centrum wordt naast de centrale verkeersas de Coolsingel gevormd door het verkeersvrije winkelgebied ‘de Lijnbaan’ van Van den Broek & Bakema. Dit Rotterdamse bureau is samen met Groosman, Bakker, Van Tijen en Maaskant verantwoordelijk voor de wederopbouw van het centrum.
Vanaf midden jaren tachtig vindt de volgende bouwexplosie in het centrum van Rotterdam plaats. Na het World Trade Center verrijst het ene na de andere hoogbouw aan het Weena, Coolsingel en Boompjes. Architecten als W. Quist, J. Hoogstad en C. Weeber zijn belangrijke pioneers van het oplevende modernisme. Deze ontwikkeling krijgt vervolg met de bouw van het internationaal geprezen Museumpark en de Kunsthal van de Rotterdamse architect R. Koolhaas en de revolutionaire herinrichting van het Schouwburgplein van West 8.
Een belangrijke nieuwe impuls voor de stad vormt de transformatie van verouderde haven- en industriegebieden. Op de Kop van Zuid is tussen de havenbekkens een compleet nieuwe stedelijke woonwijk aangelegd, aangevuld met kantoren, horeca, een theater en scholen. De fraaie Erasmusbrug die de Kop van Zuid met het centrum verbindt, is het nieuwe symbool geworden van het vernieuwde moderne Rotterdam.
